იტვირთება

2013 წლის 13 სექტემბერს, პრეზიდენტობის კანდიდატი, ზურაბ ხარატიშვილი, რუსთავის მოსახლეობას შეხვდა. მან ამომრჩეველებს საარჩევნო პროგრამის ძირითადი პრიორიტეტები გააცნო. ხარატიშვილმა ყურადღება დასაქმებაზეც გაამახვილა და განაცხადა: „რუსთავი სამრეწველო ქალაქია და ოქტომბრის არჩევნების შემდეგ აქ დასაქმების კუთხით მხოლოდ გაუარესებაა“.

ჩვენ დავინტერესდით ამ საკითხით და შევეცადეთ, გაგვერკვია, ქალაქ რუსთავში 2012 წლის ოქტომბრის შემდეგ დასაქმებულთა რაოდენობა მართლაც შემცირდა თუ არა.

უპირველეს ყოვლისა, ჩვენ ოფიციალური წერილით სტატისტიკის ეროვნულ სამსახურს მივმართეთ და ქალაქ რუსთავში 2012 წლის ოქტომბრიდან დღემდე (2013 წლის სექტემბრის ჩათვლით) დასაქმებულთა რაოდენობის შესახებ ინფორმაცია გამოვითხოვეთ.

მიღებული პასუხის თანახმად, „საქსტატი“ მოსახლეობის დასაქმების მაჩვენებლებს ქალაქებისა და მუნიციპალიტეტების მიხედვით არ ფლობს და, შესაბამისად, ქალაქ რუსთავში დასაქმებულთა რაოდენობის შესახებ ინფორმაციაც ვერ მოგვაწოდა. ჩვენ შევეცადეთ საკუთარი ძალებით დაგვედგინა რუსთავში დასაქმებულთა რაოდენობა შესაბამისი წლების მიხედვით.

რუსთავის მერიის ოფიციალურ ვებ გვერდზე მხოლოდ 2008 წლის ძირითადი ეკონომიკური მაჩვენებლების სტატისტიკური მონაცემია განთავსებული. ამ მონაცემების თანახმად, ქალაქში 2008 წელს ბიზნეს სექტორში 14113 ადამიანი იყო დასაქმებული. „საქსტატის“ მონაცემით კი, ბიზნეს სექტორში ქვემო ქართლში (ქალაქი რუსთავი ქვემო ქართლის რეგიონს მიეკუთვნება) 2008 წელს 26 863 კაცი იყო დასაქმებული.ამ ორ მონაცემზე დაყრდნობით, რუსთავში დასაქმებულთა წილი ქვემო ქართლში დასაქმებულთა საერთო რაოდენობის 53 %-ს შეადგენს.

სხვა წლების სტატისტიკის დასადგენად, ამ პროცენტული მაჩვენებლით ვისარგებლეთ და ქვემო ქართლის მონაცემზე დაყრდნობით შევეცადეთ დაგვედგინა, იმავე პროცენტული მაჩვენებლის შენარჩუნების შემთხვევაში, ბიზნეს სექტორში დასაქმებულთა როგორი სტატისტიკა იქნებოდა რუსთავში წლების მიხედვით.

2008

2009

2010

2011

2012

ქვემო ქართლი

26863

28460

28411

32266

33509

რუსთავი

14113

15084

15058

17101

17760

საქსტატის 2012 და 2013 წლებში შესაბამისი კვარტლების მონაცემების მიხედვით და ჩვენს მიერ დადგენილი თანაფარდობით ( 53%), ჩვენ რუსთავში ბიზნეს სექტორში დასაქმებულთა რაოდენობის დადგენა ვცადეთ:

2012 წ Iკვ

2012წ.II კვ

2012წ III კვ

2012წ IV კვ

2013წI კვ

2013წII კვ

ქვემო ქართლი

35 850

37 216

36 823

36 666

34 604

34 345

რუსთავი

19 000

19724

19 516

19 432

18 340

18 202

მოყვანილი მონაცემის მიხედვით, ერთმანეთს 2013 და 2012 წლების კვარტალური მონაცემები შევადარეთ. როგორც ცხრილიდან ჩანს, ბიზნეს სექტორში დასაქმებულთა სავარაუდო რაოდენობა რუსთავში 2013 პირველ კვარტალში 18 340 იყო, რაც 2012 წლის შესაბამის მონაცემზე (19 000) ნაკლებია და დასაქმებულთა რაოდენობა 3,5% არის შემცირებული. ანალოგიურად, რუსთავის 2013 წლის მე-2 კვარტლის მონაცემიც - 18 202, 2012 წლის მეორე კვარტლის შესაბამის მონაცემზე - 19 724-ზე ნაკლებია და დასაქმებულთა რაოდენობა 7,7% არის შემცირებული. ამდენად, ჩვენი მეთოდით დათვლის შედეგად, კლება სახეზეა.

x1

გრაფიკი 1 ქ. რუსთავში დასაქმებულთა სავარაუდო რაოდენობა

ჩვენ ქალაქ რუსთავიდან ბოლო 4 წლის მანძილზე საშემოსავლო გადასახადიდან მიღებული თანხებიც შევადარეთ ერთმანეთს. რამდენადაც კანდიდატი არჩევნების შემდგომ პერიოდს უთითებს, ჩვენ ოქტომბრიდან ოქტომბრამდე პერიოდი შევარჩიეთ შესადარებლად. საქართველოს შემოსავლების სამსახურის მონაცემების თანახმად (იხ. გრაფიკი 2), 2009 წლის 1 ოქტომბრიდან 2010 წლის 1 ოქტომბრამდე პერიოდში, აკრეფილ იქნა დაახლოებით 6,1 მლრდ ლარი. 2010 წლის 1 ოქტომბრიდან 2011 წლის 1 ოქტომბრამდე, საშემოსავლო გადასახადიდან, 7,1 მლრდ ლარი შემოვიდა. 2011 წლის 1 ოქტომბრიდან 2012 წლის 1 ოქტომბრამდე კი, საშემოსავლო გადასახადიდან აკრეფილმა თანხამ 8,7 მლრდ ლარი შეადგინა. ხოლო, 2012 წლის 1 ოქტომბრიდან 2013 წლის 1 ოქტომბრამდე, ანალოგიური მაჩვენებელი 7,4 მლრდ ლარს შეადგენს.

x11

გრაფიკი 2 ქ. რუსთავში საშემოსავლო გადასახადიდან შემოსული თანხა.

როგორც გრაფიკიდან ჩანს, 2012 წლამდე სახეზე იყო საშემოსავლო გადასახადიდან შემოსული თანხების ზრდა, ხოლო 2012-2013 წლებში, საშემოსავლოდან აკრეფილმა თანხამ იკლო. საშემოსავლოდან შემოსული თანხის კლება შეიძლება განპირობებული იყოს როგორც დასაქმებულთა რაოდენობის კლებით და დასაქმებულთა ხელფასის ოდენობის კლებით, ისე გადასახადების ამოღების შემცირებით. ამდენად, აღნიშნული მონაცემი არ არის საკმარისი ინდიკატორი დასაქმებულთა რაოდეობის კლების დასადასატურებლად, თუმცა, გარკვეულ ინფორმაციას მაინც გვაწვდის ქალაქ რუსთავში შრომის ბაზარზე არსებული მდგომარეობის შესახებ.

დასკვნა

ქალაქ რუსთავის დასაქმების ოფიციალური სტატისტიკა არ არსებობს. კვლევაში შევეცადეთ, ქვემო ქართლის შესახებ „საქსტატის“მონაცემებზე დაყრდნობით, რუსთავში დასაქმების კუთხით არსებული მდგომარეობის სურათი შეგვექმნა. ამასთან, ჩვენ ჩვენს მიერ დადგენილი მეთოდოლოგიაც გამოვიყენეთ.

მიღებული მონაცემების შედეგად დავადგინეთ, რომ რუსთავში ბიზნეს სექტორში 2013 წლის I და II კვარტალში დასაქმებულთა რაოდენობა 2012 წლის I და II კვარტალში დასაქმებულთა რაოდენობაზე ნაკლებია.

კვლევის გასამყარებლად, ჩვენ რუსთავიდან ბოლო 4 წლის მანძილზე საშემოსავლო გადასახადიდან შემოსული თანხებიც შევადარეთ ერთმანეთს. 2012-2013 წლებში საშემოსავლო გადასახადიდან შემოსული თანხა ნაკლებია წინა წლების ანალოგიურ პერიოდში შემოსულ თანხებზე. თუმცა, უნდა აღინიშნოს, რომ ეს დასაქმებულთა რაოდენობის შემცირების უტყუარი დამადასტურებელი ფაქტი არ არის.

საკითხის შესწავლის შედეგად მიღებული მონაცემების გათვალისწინებით შეგვიძლია დიდი ალბათობით ვთქვათ, რომ ზურაბ ხარატიშვილის განცხადება: „რუსთავში დასაქმების კუთხით გაუარესებაა“, არის სიმართლე.


პერსონები

მსგავსი სიახლეები

2820 - გადამოწმებული ფაქტი
გაზეთი ფაქტ-მეტრი
25%
სიმართლე
22%
მეტწილად სიმართლე
13%
ნახევრად სიმართლე
10%
მეტწილად მცდარი
8%

ყველაზე კითხვადი