სამცხე-ჯავახეთის რეგიონის ქალაქ ახალციხეში თანამედროვე სტანდარტების სპორტული კომპლექსის მშენებლობა ჯერ კიდევ 2018 წელს დაანონსდა. 2019 წლის ივნისში კი მუნიციპალური განვითარების ფონდმა გამოაცხადა ტენდერი, რომელიც სპორტული კომპლექსის შენობის შექმნისათვის დეტალური საპროექტო-სახარჯთაღრიცხვო დოკუმენტაციის შედგენასა და ამავე დოკუმენტაციის საფუძველზე, სამშენებლო სამუშაოებისათვის საავტორო ზედამხედველობის გაწევის მომსახურებას ითვალისწინებდა. შპს „კარკასთან“ გაფორმდა 218 360-ლარიანი ხელშეკრულება, რომლის მოქმედების ვადაც 2021 წლის 31 დეკემბრამდე განისაზღვრა. მიმწოდებელმა საპროექტო-სახარჯთაღრიცხვო დოკუმენტაცია 2020 წლის ოქტომბერში ჩააბარა. ტენდერის დოკუმენტაციაში აღნიშნულია, რომ გარკვეული ტექნიკური ცვლილებების გამო, ხელშეკრულება გაძვირდა და 240 196 ლარი გახდა. ასევე გაიზარდა სახელშეკრულებო ვადაც, რადგან კომპანია მეხუთე ეტაპის სამუშაოებს ანუ მშენებლობაზე ზედამხედველობას მშენებლობის დაწყებამდე ვერ განახორციელებდა.
რაც შეეხება სამშენებლო სამუშაოებს, ახალციხეში, ასპინძის ქუჩის მიმდებარედ, სპორტული კომპლექსის მშენებლობისთვის მგფ-მა ტენდერი 2020 წლის აგვისტოში გამოაცხადა. შესყიდვის სავარაუდო ღირებულება 11 604 343 ლარი იყო. აღნიშნული თანხა გამოიყო იმ სესხიდან, რომელიც საქართველოს მთავრობამ აზიის განვითარების ბანკისგან (the Asian Development Bank) მიიღო, სპეციალურად „საცხოვრებლად ვარგისი ქალაქების საინვესტიციო პროგრამა თანაბარი რეგიონული განვითარებისთვის“ განსახორციელებლად. 11 404 096 ლარის ღირებულების ხელშეკრულება შპს სნთს. ჯბ-სთან 2021 წლის 26 მარტს გაფორმდა. საინტერესოა, რომ ეს კომპანია ხელშეკრულების გაფორმებამდე ერთი წლით ადრე დარეგისტრირდა, როცა საპროექტო-სახარჯთაღრიცხვო დოკუმენტაციაზე მუშაობა უნდა დაწყებულიყო. სახელმწიფო შესყიდვების გვერდზე, სადაც აღნიშნული ხელშეკრულებაა გამოქვეყნებული, კომპანიის უფლებამონაცვლედ მითითებულია ჩინური კომპანია „ნანთონ სანძიენ ჯორჯია“ (JIANGSU NANTONG SANJIAN CONSTRUCTION GROUP). საჯარო რეესტრიდან 2022 წლის ამონაწერით, შპს სნთს. ჯბ-ს ქონება მოვალეთა რეესტრში ირიცხებოდა. ბოლო ამონაწერით, რომელიც 2023 წლით თარიღდება, ის ამ რეესტრში აღარ არის, თუმცა გირავნობა/იპოთეკა კვლავ ფიქსირდება.
კონტრაქტის ხანგრძლივობა 18 თვით განისაზღვრა. 2021 წლის აპრილიდან 2022 წლის ივნისის ჩათვლით პერიოდში, შემსყიდველმა მიმწოდებელს თანხა ოცდაექვსჯერ ჩაურიცხა, ჯამში 4 650 199 ლარი (მთლიანი ღირებულების 41%), აქედან 1 700 000 ლარზე მეტი - ავანსის სახით, ხელშეკრულების გაფორმებიდან მოკლე დროში. ყველა დანარჩენ შემთხვევაში, უცნობია, თუ რომელი კონკრეტული სამუშაოებისთვის აუნაზღაურდა თანხა კომპანიას, რადგან სახელმწიფო შესყიდვების გვერდზე არც ერთი შესაბამისი დოკუმენტი არ იძებნება. ბოლო გადახდიდან რამდენიმე თვეში, მგფ-მა კონტრაქტი შეწყვიტა და ხელშეკრულებას მიენიჭა სტატუსი „შეუსრულებელი“. დოკუმენტი, რომელშიც მიზეზი განმარტებული იქნებოდა, ასევე არ იძებნება. რეგიონული მედია sknews.ge წერს, რომ შემსყიდველმა მიმწოდებელი საავანსო თანხით დააჯარიმა. იმავე მედიის ინფორმაციით, შეჩერებული სამუშაოები 2023 წლის იანვარში განახლდა.
აღსანიშნავია, რომ 2021 წლის მარტში მგფ-მა შპს სნთს. ჯბ-სთან გააფორმა 11 366 421 ლარის ღირებულების ხელშეკრულება ზუგდიდში სპორტული კომპლექსის მშენებლობაზე. მოვლენები ამ შემთხვევაშიც ზუსტად იმ თანმიმდევრობით განვითარდა, როგორც ახალციხეში: კონტრაქტი შეწყდა, კომპანიისთვის ანაზღაურებულია მთლიანი ღირებულების 40% (4 545 098 ლარი), თანხა გადარიცხულია 26-ჯერ, იმავე პერიოდში და ასევე, ავანსის სახით ანაზღაურებულია 1 700 000 ლარზე მეტი.
შპს სნთს. ჯბ კიდევ ერთი - რუსთავის სპორტული კომპლექსის მშენებლობის ტენდერში მონაწილეობდა, თუმცა ეს ხელშეკრულება შპს „არალს“ ერგო. ახალციხის სპორტკომპლექსის დარჩენილ სამუშაოებსაც „არალი“ ახორციელებს. ახალ ტენდერში ის ერთადერთი მონაწილე იყო. 2022 წლის დეკემბერში მასთან ხელშეკრულება 11 296 483 ლარზე გაფორმდა. კომპანიის წარმომადგენელი sknews.ge-სთან აცხადებდა, რომ სამუშაოებს 13 თვეში დაასრულებდა. თუმცა ვადაც გახანგრძლივდა და ღირებულებაც 1 665 837 ლარით გაიზარდა. კერძოდ, ცვლილების თანახმად, პროექტი 2025 წლის 1 მაისს უნდა დასრულდეს და შემსყიდველმა მიმწოდებელს, ჯამში, 14 056 381 ლარი უნდა აუნაზღაუროს. ამ ეტაპზე გადარიცხულია თანხის 96%, რაც ნიშნავს, რომ სამუშაოები თითქმის დასრულდა. თუმცა, ვინაიდან სახელმწიფო შესყიდვების გვერდზე შესაბამისი დოკუმენტაცია არ იძებნება, ჩვენთვის მიღება-ჩაბარების აქტები ხელმისაწვდომი არაა. საკითხში გარკვევა sknews.ge-მ სცადა, თუმცა, როგორც აღნიშნული მედია მიუთითებს, მნიშვნელოვანი ინფორმაციები მისთვისაც დახურულია. უწყებამ მედიას უპასუხა, რომ „შესყიდვის ელექტრონული პროცედურა მიმდინარეობს შესაბამისი შესყიდვის წესებით, რომელიც ადგენს საქართველოს სახელმწიფო შესყიდვების კანონმდებლობისგან განსხვავებულ წესს“. აქედან გამომდინარე, მედიისა და სხვა დაინტერესებული მხარისთვის ეს ტენდერები, ფაქტობრივად, გაუმჭვირვალეა.
როგორც ვთქვით, შეწყდა ხელშეკრულება ზუგდიდის სპორტული კომპლექსის მშენებლობაზეც. ამ შემთხვევაში, ტენდერი 2023 წლის მარტში გამოცხადდა. ერთადერთ მონაწილე შპს „საბა კონსტრაქშენთან“ 12 805 400-ლარიანი ხელშეკრულება 12 ივნისს გაფორმდა. ეს 1 438 979 ლარით მეტია, ვიდრე შპს სნთს. ჯბ-სთან 2021წელს დადებული კონტრაქტის ღირებულება. გასათვალისწინებელია, რომ კომპანიას, კონტრაქტის შეწყვეტამდე, გარკვეული სამუშაოები შესრულებული ჰქონდა, რადგან მთლიანი ღირებულების 40% უკვე ანაზღაურებული იყო. იმავე მიზეზით, რომ სახელმწიფო შესყიდვების გვერდზე ამ ტენდერების დოკუმენტაცია არ ქვეყნდება, გაურკვეველია, რატომ გაიზარდა პროექტის ღირებულება. არსებული მდგომარეობით, „საბა კონსტრაქშენს“ განხორციელებული აქვს 12 123 848 ლარის სამუშაოები (მთლიანი ღირებულების 96%).
მსგავსი ტიპის ტენდერებში, დოკუმენტაციაზე შეზღუდული ხელმისაწვდომობის გარდა, გაუმჭვირვალობას ზრდის ისიც, რომ საქართველოში დარეგისტრირებული კომპანიის მოძიება გართულებულია. მაგალითად, სნთს. ჯბ-ს დირექტორად და მესაკუთრედ მითითებულია ჩინეთის მოქალაქე ციან ჰუი, რომლის საკონტაქტო ინფორმაციაც მოცემულია სახელმწიფო შესყიდვების სააგენტოს გვერდზე გამოქვეყნებულ დოკუმენტებში. ჩვენ მითითებული ნომერი ავკრიბეთ, მაგრამ ვერ დავუკავშირდით, ნომერი გამორთულია. ამდენად, ტენდერებთან დაკავშირებული არაერთი კითხვა უპასუხოდ დარჩა.
ფოტო: Fortuna.ge